Ubuthi bento buchaza amandla ayo okubangela ukulimala lapho ingena emzimbeni. Abantu bangase bahlangabezane nezinto eziyingozi ngomoya ongcolile, amanzi, ukudla, indawo engaphezulu, izindawo zokusebenza, kanye nemifudlana yemfucuza elawulwa ngokungafanele.
Ukuchayeka kungenzeka ngokuhogela, ukumunca, noma ukumuncwa esikhumbeni. Umzila, ukugxilisa ingqondo, ubude besikhathi, kanye nezici zamakhemikhali zomuthi kuthonya ubucayi bemiphumela yezempilo engumphumela kanye nezinkinga ezingaba khona.
Amagesi, umhwamuko, inkungu, uthuli, intuthu, nama-aerosols kungangena emgudwini wokuphefumula futhi kuthinte amehlo, isikhumba, nolwelwesi lwamafinyila. Amanye amakhemikhali anganqamula isikhumba esiphelele futhi angene ekujikelezeni kwegazi.
Ukungena okuqondile kungase kwenzeke ngokungabi nenhlanzeko, ukugwinya ngephutha, noma ukuthintana ngesandla nomlomo. Ukungenisa okungaqondile ngokuvamile kwenzeka lapho izitshalo ezingcolile, imikhiqizo yemfuyo, noma izinhlanzi zithwala amakhemikhali ayingozi asuka endaweni engcolile ayise ekudleni.
Izinsimbi ezisindayo zidinga ukunakwa okukhethekile ngoba ezinye ziphikelela ezicubu zomzimba futhi zinganqwabelana ngemva kokuchayeka kaningi. Ukuchayeka isikhathi eside kungalimaza izitho kancane kancane, nezimpawu zivele ngemva kokulimala okukhulu kwezinto eziphilayo.
Yini Eyenza Into Eyingozi?
1. Ubuthi: Izinto eziyingozi zingabangela ukulimala ngenxa yamakhemikhali noma izakhiwo zazo ezibonakalayo. Ubuthi, ukubola, ukusebenza kabusha, ukuvutha, nokuphikelela kunganquma ukuthi into ethile idinga ukuphathwa okukhethekile nokulahlwa okulawulwayo.
2. Umthamo Wokuchayeka: Ingozi yento ibuye incike ekutheni ifika kangakanani emzimbeni nokuthi kuqhubeka isikhathi esingakanani ukuchayeka. Ukuhlukaniswa kwemfucuza eyingozi isiza ukuhlukanisa izinto eziyingozi ezidinga izilawuli ezikhethekile ezivela kumfucuza ojwayelekile.
3. Imithombo Emikhulu: Izindawo zokusebenza zingakhiqiza amakhemikhali ayingozi ngokukhiqiza, izimayini, ukucutshungulwa kwe-petroleum, amalabhorethri, imisebenzi yokunakekelwa kwezempilo, ezolimo, kanye nokuphatha imfucuza. Imithombo yemfucuza yezimboni ukusiza ukuhlonza izindawo zokuchayeka okungenzeka kanye nezingozi ezingaba khona ngaphakathi kwezikhungo.
4. Izici Zengozi: Ukuqonda izici zemfucuza eyingozi kusiza abantu ukuthi babone izinto ezidinga ukugcinwa nokulahlwa okukhethekile. Ukubona izakhiwo zemfucuza eyingozi isekela izinqumo eziphephile ngaphambi kokuphatha, ukuthutha, ukwelapha, noma ukuzilahla.
5. Imiphumela Enzima Nengapheli: Ukuchayeka akuvezi izimpawu ezisheshayo ngaso sonke isikhathi. Ezinye izinto zidala imiphumela emibi ngemuva kokuxhumana okufushane, okunamandla, kanti ezinye zidala izinkinga zempilo ezingapheli kulandela ukuchayeka kaningi phakathi nezinyanga noma iminyaka.
6. Ukuhlola Ubungozi: Ngakho-ke, ukuhlolwa kwengozi kucabangela ubuthi, ukugxilisa ingqondo, umzila wokuchayeka, ubude besikhathi, isimo somzimba, ukusebenza kabusha, nokuba sengozini komuntu ngamunye. Le ndlela isiza ekunqumeni izilawuli ezifanele zabasebenzi, imindeni, imiphakathi, kanye nabaphathi bakadoti abaqeqeshwe kahle yonke indawo.
Funda Futhi: Ukwelashwa Nokulahlwa Kwezinto Eziyingozi
Ukuthi Izinto Eziyingozi Zingena Kanjani Emzimbeni

1. Ukuhogela: Abantu bahlangabezana nezinto eziyingozi ikakhulukazi ngokuphefumula umoya ongcolile, ukugwinya izinto ezingcolile, noma ngokuvumela amakhemikhali ukuthinta isikhumba. Amehlo kanye nolwelwesi lwamafinyila kungase kunikeze izindawo ezibalulekile zokuchayeka.
2. Izinhlayiya Ezisemoyeni: Ukuhogela kubaluleke kakhulu lapho abasebenzi noma imiphakathi ihlangabezana nezintuli, intuthu, umhwamuko, amagesi, inkungu, ama-aerosol, noma intuthu. Izinhlayiya ezincane zingafinyelela izicubu zamaphaphu ezijulile futhi zingangena ekujikelezeni kwegazi.
3. Ukumuncwa kwesikhumba: Ukuchayeka kwesikhumba kwenzeka lapho amakhemikhali ethintana nendawo engcolile, uketshezi, izinsalela, noma izinto ezilahlwayo. Ezinye izinto zilimaza isikhumba ngokuqondile, kuyilapho ezinye ziwela umgoqo wesikhumba futhi zingena ezicutshini ezingaphansi.
4. Ukungenisa: Ukugwinya okuqondile kungenzeka ngokumunca ngephutha, ukungahlanzeki komuntu siqu, izandla ezingcolile, noma ukuphatha ukudla okungaphephile. Izindlela eziphephile zokumosha izibulala-zinambuzane ukunciphisa amathuba okuxhumana ngephutha ngesikhathi sokugcina kanye nezinqubo zokuphatha.
5. Ukudla Namanzi: Ukudla namanzi kungadala izindlela zokuchayeka ezingaqondile lapho izinto eziyingozi zingcolisa umhlabathi, izitshalo, ukudla kwemfuyo, izinhlanzi, imithombo yokuphuza, noma izinhlelo zokunisela. Ukusetshenziswa okuphindaphindiwe ngakho-ke kunganweba ukuchayeka ngale kwezindawo ezingcolisiwe.
6. Ukuchayeka Emsebenzini Nomphakathi: Izisebenzi eziphatha imfucuza, amakhemikhali ezimboni, izinto zokwelapha, izibulala-zinambuzane, amafutha, noma izinto ezingcolile zingabhekana nokuchayeka okukhulu. Imiphakathi eseduze nezindawo zokulahla ingase futhi ihlangabezane nokungcola ngomoya, amanzi, inhlabathi, kanye amathuluzi kagesi alahliwe.
Imiphumela Yezempilo Yomuntu Ngokuchayeka
Imiphumela yezempilo yezinto eziyingozi iyahluka kakhulu ngoba amakhemikhali asebenzisana ngendlela ehlukile nezicubu nezitho. Izimpawu zingase zihlanganise ukucasuka, isicanucanu, ukuphefumula kanzima, ikhanda elibuhlungu, ubuthakathaka, izinguquko zemizwa, noma ukulimala okukhulu kwesitho.
Ukuchayeka ngokushesha kungaveza imiphumela esheshayo ngemva kokuchitheka, isehlakalo sokuhogela, isigameko sokumunca, noma ukuthintana okukhulu kwesikhumba. Izimo ezimbi kakhulu zingadinga ukunakekelwa okuphuthumayo kwezokwelapha ngoba ezinye izinto ezinobuthi zingaphazamisa imisebenzi ebalulekile yomzimba.
Ukuchayeka okungamahlalakhona kwenzeka lapho abantu bephinda behlangabezana nokugxilisa okuphansi ezikhathini ezinwetshiwe. Umonakalo owumphumela ungase uhlanganise amaphaphu, izinso, isibindi, isimiso sezinzwa, isimiso senhliziyo nemithambo yegazi, izitho zokuzala, isimiso somzimba sokuzivikela ezifweni, noma isikhumba.
Imiphakathi ingase ibhekane nezingozi ezengeziwe lapho udoti oyingozi ungcolisa umoya, inhlabathi, amanzi angaphezulu, noma amanzi angaphansi komhlaba. Amaphethini okuchayeka ahlobene nemfucuza kuncike kakhulu ekutheni udoti ukhiqizwa, uthuthwa, ugcinwe kanjani, futhi ekugcineni ulawulwe kanjani.
Ubucayi bokuchayeka buncike ebungozini bezidakamizwa, umthamo, ubude besikhathi, umzila, kanye nokuba sengozini komuntu ngamunye. Izingozi zempilo yemfucuza ye-biomedical kungabaluleka ikakhulukazi ezindaweni zokunakekelwa kwempilo kanye nezindawo zokulahla ezingalawulwa kahle.
Imiphumela yezempilo ingavela nangezindlela zemvelo kunokuxhumana okuqondile. Imfucuza yezokwelapha ephethwe ngendlela engafanele ingangcolisa amanzi, inhlabathi, izindawo ezingaphezulu, kanye nemiphakathi eseduze, inwebe ukuchayeka ngale komthombo wokuqala.
Izinsimbi Ezisindayo Nokulimala Kwezitho

Izinsimbi ezinzima zingadala ukukhathazeka okukhulu kwezempilo ngoba ezinye ziphikelela ezinhlelweni zemvelo futhi zinganqwabelana ngaphakathi kwezicubu zezinto eziphilayo. Ukuchayeka ngokuphindaphindiwe kungandisa kancane kancane umthwalo womzimba futhi kukhiqize imiphumela yesikhathi eside.
I-Cadmium ingathinta izitho eziningana, kuhlanganise nezinso, amaphaphu, isibindi, amathambo, i-placenta, nobuchopho. Ukuchayeka ekuhogeleni okuphezulu kungase kulimaze kakhulu izicubu zamaphaphu, kuyilapho ukuchayeka isikhathi eside kungaba nomthelela ezinkingeni zezinso namathambo.
Ithusi liyisakhi esibalulekile emazingeni afanelekile, kodwa ukudla ngokweqile kungabangela imiphumela eyingozi. Ukuchayeka kakhulu kungase kucasule umgudu wokugaya ukudla futhi kulimaze isibindi, izinso, nezinye izicubu.
Umthofu kanye ne-mercury nazo zidinga ukunakwa kakhulu ngoba zingathinta amasistimu omzimba amaningi. Ukulahlwa kwemfucuza ye-e ephephile ikhawulela ukukhishwa kwezinsimbi nezinto ezinobuthi ezindlini, enhlabathini, emanzini, nasemoyeni.
Ukungcoliswa kochungechunge lokudla kuveza umzila obalulekile ngoba izitshalo nezinto eziphila emanzini zingamunca ukungcola okuvela endaweni engcolile. Ukudla okungcolile kungase kudlulisele ukungcola okuvela emithonjeni yemvelo kuyise ekudleni kwabantu ngokuhamba kwesikhathi.
Ukuvimbela ukuchayeka kwe-heavy-metal kudinga ukulawula ukukhishwa, ukuvikela amanzi nomhlabathi, ukuqapha amasayithi angcolile, nokuphatha izinto eziyingozi ngokuphepha. Ukugcina izinga lamanzi elihle futhi kunciphisa amathuba okuba ukungcola kwamakhemikhali kungene ezimpahleni nasezinhlelweni zokudla.
Imiphumela Yempilo Yesistimu Yokuphefumula
Isimiso sokuphefumula siletha umoya-mpilo emzimbeni futhi sikhipha isikhutha ngamakhala, umphimbo, uqhoqhoqho, i-bronchi, namaphaphu. Izinto ezinobuthi zingaphazamisa le misebenzi ngemva kokuhogela.
Izintuli ezisemoyeni, imicu, intuthu, intuthu, ama-aerosols, nomhwamuko wamakhemikhali kungacasula izicubu zokuphefumula. Kuye ngokungcola, ukuchayeka kungase kubangele ukukhwehlela, ukuvuvukala, ukushaywa umoya, ukuncipha komthamo wokuphefumula, noma ukulimala okubi kakhulu kwamaphaphu.
Ukuchayeka isikhathi eside emsebenzini ezintweni ezithile kungaba nomthelela ezimeni ezingelapheki zokuphefumula. Izibonelo zifaka i-fibrosis, i-emphysema, i-bronchitis engapheli, ukuncipha kokusebenza kwamaphaphu, kanye nomdlavuza ohambisana nama-ejenti athile omdlavuza ngemva kokuhogela kaningi.
Ukunukubezeka komoya kungandisa amathuba okuchayeka lapho izinto eziyingozi zilenga emoyeni osendaweni. Amasu okunciphisa ukungcola futhi izilawuli ezingcono zekhwalithi yomoya kunganciphisa ukunyakaza okungcolile kanye nokuchayeka esidlangalaleni kakhulu.
Abantu kufanele bakugweme ukuphefumula intuthu engaziwa, uthuli, intuthu, noma umhwamuko ovela ezintweni eziyingozi noma nini lapho kungenzeka. Ukungena komoya, ukubamba, ukuvikela ukuphefumula, izinqubo eziphephile, kanye nokusabela kwezimo eziphuthumayo kungazinciphisa kakhulu izingozi zokuhogela.
Izimpawu zokuphefumula eziqhubekayo ngemva kokuchayeka kumakhemikhali okusolakala ukuthi zidinga ukuhlolwa okufanele kwezokwelapha. Ukuhlola kusenesikhathi kungasiza ekuhlonzeni indlela yokuchayeka futhi kunciphise amathuba okuqhubeka nokuxhumana nento eyingozi.
I-Renal, Cardiovascular And Hepatic Effects

Isimiso sezinso sisusa ukungcola, silawule uketshezi lomzimba, futhi sisize ukugcina usawoti ubhalansi ngezinso, ureter, esinyeni, kanye ne-urethra. Amakhemikhali anobuthi angaphazamisa ukucwenga, ukwakheka komchamo, ukugeleza kwegazi, noma izicubu zezinso.
Ukuchayeka kwamakhemikhali kanzima noma isikhathi eside kungalimaza izakhiwo zezinso futhi kunciphise ikhono lezinso lokususa imfucuza ngempumelelo. Okunye ukungcola kungase kube nomthelela ezinkingeni zezinso ezingapheli lapho ukuchayeka kuqhubeka ngokuhamba kwesikhathi.
Uhlelo lwenhliziyo nemithambo yegazi luhambisa umoya-mpilo, imisoco, amahomoni, kanye nemfucuza kuwo wonke umzimba. Izinto ezithile eziyingozi zingaphazamisa ukusebenza kwegazi, ukusebenza kwenhliziyo, imithambo, ukujikeleza kwegazi, noma ukulethwa komoyampilo ezicutshini ezibalulekile.
Ukungcola kungafaka imithwalo ebanzi yezempilo nezomnotho ngezindleko zokwelashwa kanye nokulahlekelwa umkhiqizo. Izindleko zezomnotho zokungcola bonisa ukuthi kungani ukulawula ukuchayeka kuvikela imiphakathi, izindawo zokusebenza, imindeni, nezinsiza zomphakathi.
Isimiso sesibindi, esigxile esibindini, sisebenza imisoco futhi sisize ukudiliza izidakamizwa, ukungcola namakhemikhali. Ukuchayeka okunobuthi kungalimaza amangqamuzana esibindi futhi kubangele ukuvuvukala, ukunqwabelana kwamafutha, ukungasebenzi kahle, noma izimila.
Ukuvimbela ukuchayeka kuvikela izitho ezingase zilimale buthule ngaphambi kokuba kuvele izimpawu ezisobala. Izilawuli zemfucuza yezimboni futhi ukuphathwa kahle kwamanzi angcolile kunganciphisa amathuba okuchayeka kaningi kukungcola kwemvelo okuyingozi.
Ukuzala, Inzwa kanye Nemiphumela Yamasosha omzimba
Uhlelo lokuzala lukhiqiza amangqamuzana ocansi namahomoni futhi lusekela ukukhulelwa nokuthuthukiswa kwengane. Izinto ezithile eziyingozi zingase ziphazamise inzalo, umsebenzi wokuzala, imiphumela yokukhulelwa, ukukhula okunempilo, noma ibhalansi yamahomoni.
Imiphumela engase ibe khona yokuzala ingase ihlanganise amandla ancishisiwe okukhulelwa, ukungazali, imiphumela emibi yokukhulelwa, izinkinga zokukhula, kanye nezingozi ezandayo zokukhubazeka okuthile kokuzalwa. Ngakho-ke ukuhlolwa kokuchayeka kufanele kucabangele ukukhulelwa kanye nempilo yokuzala.
Uhlelo lwezinzwa ludlulisela amasignali kuwo wonke umzimba ngobuchopho, umgogodla, nezinzwa eziseduze. Ezinye izinto ezinobuthi zingaphazamisa lokhu kuxhumana futhi zikhiqize ukudideka, ukungasebenzi kahle kokuxhumana, ubuthakathaka, izinguquko ezinzwa, noma ubunzima benkumbulo.
Imiphumela yemizwa ingase ithuthuke ngemva kokuchayeka okunamandla noma ukuthintana okuphindaphindiwe, kuye ngento ethile. Ukuqonda imithelela yezempilo ehlobene nokungcola kusiza ukuchaza ukuthi kungani ukuvimbela ukuchayeka kuhlala kubalulekile ngisho nalapho izimpawu zivela kancane kancane.
Amasosha omzimba avikela umzimba ezifweni namaseli angajwayelekile. Izinto eziyingozi zingase ziguqule ukusabela komzimba, zikhiqize ukusabela okweqile, ukuzivikela okubuthakathaka, noma umsebenzi wokuzivikela komzimba ongavamile kwabanye abantu abavezwayo.
Isikhumba futhi sisebenza njengesithiyo esivikelayo ekungcoleni, kodwa amakhemikhali ayingozi angabangela ukucasuka, ububomvu, ukuqubuka, i-dermatitis, ukuguquguquka, noma ukuchayeka okujulile kwesistimu. Izinkathazo zezempilo zomphakathi ingase ikhule lapho ukuphathwa kukadoti kwehluleka.
Funda Futhi: Umthelela Wezinto Ezingcolisayo/Ukungcola Kwempilo Yomuntu
Indlela Yokunciphisa Ukuchayeka Kwabantu

1. Thola Izinto Eziyingozi: Ukunciphisa ukuchayeka komuntu kuqala ngokuhlonza izinto eziyingozi ngaphambi kokusetshenziswa, ukunyakaza, ukwelashwa, noma ukulahlwa. Amalebula, ulwazi lokuphepha, uhlu lwezimpahla, nezigaba zezingozi kusiza abasebenzi ukuthi bakhethe izilawuli ezifanele nezindlela zokuzivikela ngokuphepha.
2. Gcina Izinto Ngokuphephile: Isitoreji esiphephile sigcina izinto eziyingozi ezitsheni ezihambisanayo, ezilebulwe ngokucacile, ezivaliwe futhi kude nokushisa, izikhukhula, imithombo yokuvutha, nezinto ezingahambelani. Ukulahlwa kwamakhemikhali okunesibopho ivimbela ukukhishwa okungadingekile.
3. Sebenzisa Izinto Ezivikelayo: Izinto zokuzivikela zinganciphisa ukuthintana namakhemikhali lapho ubunjiniyela kanye nezilawuli zokuphatha zingakwazi ukukuqeda ngokuphelele ukuchayeka. Amagilavu, izingubo zokuzivikela, ukuvikela amehlo, izicathulo, nokuvikela ukuphefumula okufanele kufanele kuhambisane nobungozi.
4. Gcina Ukuhlanzeka Okuhle: Inhlanzeko ibalulekile ngoba izandla, izingubo zokugqoka, amathuluzi nezindawo ezingcolile zingadlulisela amakhemikhali ekudleni, ezindaweni zasendlini, ezimotweni, noma kwabanye abantu. Izinqubo zokugeza kanye nokushintsha izingubo ezingcolile kungaphazamisa izindlela zokuchayeka.
5. Phatha Futhi Ulahle Ngokufanelekile: Ukwelashwa okukhethekile nokulahlwa kubalulekile ezintweni eziyingozi ezingakwazi ukungena ngokuphepha emifudlaneni evamile yemfucuza. Indlela ephelele yokulawula imfucuza eyingozi kuhlanganisa ukuhlonza, ukugcinwa, ezokuthutha, ukwelashwa, kanye nokulahlwa kokugcina.
6. Vikela Imiphakathi: Imiphakathi inganciphisa ukuchayeka ngokuvimbela ukulahlwa kwemfucuza obala, ngokugwema ukushiswa okungaphephile, ukuvikela imithombo yamanzi, ukubika ukuchitheka kwegazi, kanye nokusekela izinsiza ezilawulwayo zemfucuza. Ukulawulwa kwemfucuza okusebenzayo isiza ukunciphisa ukuthintana nezinto eziyingozi.
7. Qinisa Izilawuli Zasemsebenzini: Izimboni nezikhungo zokunakekelwa kwempilo kufanele ziqeqeshe abasebenzi, zigcine izinhlelo eziphuthumayo, ziqaphe ukukhishwa, futhi ziphenye izigameko ngokushesha. Lezi zinyathelo zisekela ukusebenza okuphephile futhi zisiza ukuvimbela ukuchayeka kaningi ezintweni eziyingozi ezindaweni zokusebenza nasemiphakathini.
Isifinyezo Sezinto Ezinkulu Eziyingozi Ezempilo Yomuntu

| Isici | Isifinyezo Esiyinhloko |
|---|---|
| Izinto Eziyingozi | Izinto ezikwazi ukulimaza abantu ngezinto ezinobuthi, ezibolayo, ezisebenzayo, ezicasulayo, ezivutha umlilo, noma ezinye izici eziyingozi. |
| Imizila Eyinhloko Yokuchayeka | Ukuhogela, ukumunca, ukumunca isikhumba, nokuchayeka ngokungaqondile ngokudla okungcolile, amanzi, umoya, nomhlabathi. |
| Izinsimbi Ezisindayo | I-Cadmium, i-lead, i-mercury, ithusi, nezinye izinsimbi zingakhiqiza imiphumela eyingozi lapho ukuchayeka kuba ngokweqisa noma isikhathi eside. |
| Imiphumela Yokuphefumula | Ukuchayeka kungase kubangele ukucasuka, ukuvuvukala, ukunciphisa ukusebenza kwamaphaphu, isifo sokuphefumula esingamahlalakhona, noma imidlavuza ethile. |
| Ukulimala kwezitho | Izinso, isibindi, isimiso senhliziyo nemithambo yegazi, izitho zokuzala, isimiso sezinzwa, amasosha omzimba, nesikhumba kungase kube nemiphumela eyingozi. |
| Ukuvikelwa Kwezempilo | Ukuhlonza, isitoreji esiphephile, okokuvikela, inhlanzeko, ukwelashwa, ukulahlwa okufanele, ukuqapha, kanye nokuhlelwa kwezimo eziphuthumayo kunciphisa izingozi zokuchayeka. |
Imibuzo Evame Ukubuzwa Mayelana Nezinto Eziyingozi kanye Nempilo Yomuntu: Izingozi Ezinkulu Zezempilo
1. Yiziphi izinto eziyingozi?
Izinto eziyingozi izinto ezinezici zazo ezingalimaza abantu noma indawo lapho ukuchayeka kwenzeka, ikakhulukazi uma ukugxilisa kwazo, ubuthi, ukuphinda zisebenze, noma ukuphikelela kudala ingozi enkulu.
2. Zingena kanjani izinto eziyingozi emzimbeni?
Imizila eyinhloko ukuhogela, ukumunca, nokumunca isikhumba. Ukudla namanzi angcolile kungaphinda kudale ukuchayeka okungaqondile lapho izinto eziyingozi zihamba emigudwini yezemvelo kanye ne- food chain.
3. Ingabe izinsimbi ezinzima zingalimaza izitho zomuntu?
Yebo. Ukuchayeka ngokweqile ezinsimbi ezisindayo kungathinta izitho ezinjengezinso, isibindi, amaphaphu, ubuchopho, amathambo, isimiso senhliziyo nemithambo yegazi, nezicubu zokuzala, kuye ngensimbi ethile.
4. Imiphi imiphumela yezempilo engenziwa ngamakhemikhali ahogelwe?
Amakhemikhali ahogelwe angacasula imigudu yomoya namaphaphu futhi angabangela ukukhwehlela, ukuvuvukala, ubunzima bokuphefumula, ukuncipha kokusebenza kwamaphaphu, isifo sokuphefumula esingamahlalakhona, noma ukulimala okubi ngemva kokuchayeka kakhulu.
5. Ingabe izinto eziyingozi zingakuthinta ukukhulelwa nokuzala?
Ezinye izinto eziyingozi zingase ziphazamise umsebenzi wokuzala, ukuzala, imiphumela yokukhulelwa, ukukhula kombungu, amahomoni, noma imiphumela yokuzalwa. Ingozi yangempela incike entweni kanye nezinga lokuchayeka.
6. Abantu bangakunciphisa kanjani ukuchayeka kwezidakamizwa eziyingozi?
Abantu banganciphisa ukuchayeka ngokuhlonza okufanele, ukugcinwa okuvikelekile, okokuvikela, inhlanzeko, ukuphatha okuphephile, ukwelashwa okulawulwayo, ukulahlwa okulawulwayo, ukuqapha indawo ezungezile, kanye nokusabela ngokushesha lapho kuchitheka khona.
7. Kungani ukudla okungcolile namanzi kuyizindlela ezibalulekile zokuchayeka?
Izitshalo, izinhlanzi, imikhiqizo yemfuyo, namanzi okuphuza kungathwala ukungcola okuvela endaweni engcolile. Ngakho-ke ukusetshenziswa ngokuphindaphindiwe kungachaya abantu ezintweni eziyingozi ngaphandle kokuthintana ngokuqondile nomthombo wangempela.
8. Kungani kubalulekile ukuphatha imfucuza eyingozi empilweni?
Ukuphatha ngendlela efanele kuvimbela izinto eziyingozi ekufinyeleleni abantu ngomoya, amanzi, inhlabathi, ukudla, ukuthintana ngokuqondile, ukuchitheka nokulahlwa okungalawuleki, ngaleyo ndlela kunciphisa kokubili izingozi zempilo ezisheshayo nezesikhathi eside.
Ingabe unayo imibuzo, iziphakamiso, noma iminikelo? Uma kunjalo, sicela ukhululeke ukusebenzisa ibhokisi lokuphawula elingezansi ukuze wabelane ngemicabango yakho. Futhi sikukhuthaza ukuba wabelane ngomusa lokhu kwaziswa nabanye abangase bazuze kukho. Njengoba singakwazi ukufinyelela wonke umuntu ngesikhathi esisodwa, silwazisa ngempela usizo lwakho ekusakazeni izwi. Siyabonga kakhulu ngokusekela kwakho nokwabelana!
Funda Futhi: Ukunukubezeka Kwamanzi Nomhlaba Kwezolimo

